Kiến Thức

Kiểu hình và kiểu gen: Sự khác biệt và mối quan hệ

Đánh giá

Bạn đã từng nghe về kiểu hình và kiểu gen chưa? Đây là những khái niệm quan trọng không chỉ trong sinh học mà còn trong cuộc sống hàng ngày của chúng ta. Vậy kiểu hình là gì? Kiểu gen là gì? Và sự khác biệt giữa kiểu hình và kiểu gen là gì? Bạn sẽ tìm thấy câu trả lời chi tiết ngay trong bài viết này!

Kiểu hình là gì?

Kiểu hình là những đặc điểm được biểu hiện ra bên ngoài, có thể quan sát được. Đó có thể là những đặc điểm về màu sắc, hình dạng, kích thước, hành vi, hay đặc tính sinh hóa. Sự thay đổi của môi trường, các thay đổi sinh lý, hình thái liên quan đến sự lão hóa có thể dẫn đến thay đổi của một số loại kiểu hình. Ngoài ra, phong cách sống khác nhau, thực phẩm có sẵn và sự tiến hóa cũng ảnh hưởng đến sự thay đổi của kiểu hình. Kiểu hình là gì?

Kiểu hình của một sinh vật còn được công nhận bởi kiểu gen. Ví dụ, trong một môi trường có rất nhiều loại chó khác nhau, chúng ta có thể nhận ra chúng qua màu sắc, tai, chiều cao, cân nặng, hành vi,… Những sự khác biệt này là do những thay đổi trong mã di truyền của chúng.

Kiểu gen là gì?

Kiểu gen là cấu trúc di truyền của một cá nhân được đóng góp vào kiểu hình hoặc những ký tự vật lý. Thuật ngữ này được đặt bởi nhà thực vật học, nhà di truyền học người Đan Mạch – Wilhelm Johannsen. Kiểu gen là một trong ba yếu tố giúp quyết định kiểu hình của sinh vật, hai yếu tố còn lại là môi trường và các yếu tố biểu sinh di truyền khác. Mặc dù không bắt buộc kiểu gen tương tự được biểu hiện trong thế hệ tiếp theo, chúng có thể bị biến đổi hay sửa đổi do môi trường, cũng như các điều kiện khác.

Tham khảo thêm  035 - Các Bạn Biết Đầu Số Này Là Mạng Gì Không?

Ví dụ, có nhiều loài mặc dù cùng thuộc cùng một loài nhưng lại có những khác biệt nhỏ. Trình tự bộ gen đóng một vai trò quan trọng giúp phân biệt các sinh vật với nhau, chúng liên quan đến sự kết hợp của các alen được mang bởi một cá thể có thể đồng hợp tử hoặc dị hợp tử. Homozygous là một loại alen, dị hợp tử là hai loại alen. Kiểu gen là gì?

Ví dụ, cây đậu có một kiểu gen đại diện cho màu của hoa, gồm hai alen. Một trong những mã alen chỉ định màu hoa là ‘V’, trong khi mã alen khác chỉ định màu trắng là ‘v’. Cho nên thế hệ F1 có thể sẽ có các kiểu gen VV, Vv hoặc vv. Chính những kiểu gen này tác động đến kiểu hình và sự xuất hiện vật lý hay bên ngoài khác.

Kiểu gen thuần chủng là kiểu gen có các cặp gen đồng hợp, có đặc tính di truyền đồng nhất và ổn định. Thế hệ con cháu sinh ra sẽ giống với thế hệ trước.

Mối quan hệ giữa kiểu gen và kiểu hình là gì?

Kiểu gen của cá thể sẽ giúp quyết định kiểu hình, nhưng không phải lúc nào bạn cũng có thể biết được kiểu gen bằng cách chỉ nhìn vào kiểu hình. Để thấy được mối quan hệ giữa kiểu gen và kiểu hình, ta có những so sánh sau đây:

Cơ sở so sánh Kiểu gen Kiểu hình
Ý nghĩa Thông tin di truyền của các sinh vật dưới dạng gen trong DNA, chúng vẫn được giữ nguyên trong suốt cuộc đời. Đặc điểm có thể nhìn thấy được là kiểu hình, đây là biểu hiện của các gen. Các nhân vật này thay đổi theo giai đoạn như giai đoạn từ trẻ sơ sinh cho tới người lớn.
Bao gồm Các nhân vật di truyền của các sinh vật, có hoặc không thể hiện trong thế hệ tiếp theo. Kiểu gen giống nhau giúp tạo ra kiểu hình giống nhau với những môi trường cụ thể. Những nhân vật này sẽ không được thừa kế. Ta có thể nói rằng những kiểu hình giống nhau có hoặc không thuộc cùng một kiểu gen. Kiểu gen khác nhau có thể tạo ra được kiểu hình sản xuất tương tự. Như RR và Rr giúp tạo ra màu mắt đen như alen trội là R và alen lặn là r. Một khác biệt nhỏ trong kiểu hình sẽ có các kiểu gen khác nhau.
Nơi xuất hiện Xuất hiện ở bên trong cơ thể, giống như vật liệu di truyền. Xuất hiện ở bên ngoài cơ thể, như ngoại hình.
Thừa hưởng Được di truyền 1 phần từ một cá thể sang con cái. Đây là 1 trong 2 hai alen trong quá trình sinh sản. Kiểu hình sẽ không được di truyền.
Xác định bởi Dùng phương pháp khoa học như: Phản ứng chuỗi polymerase (PCR) nhằm có thể tìm ra loại gen trên alen. Bằng việc tiến hành quan sát các sinh vật.
Chịu ảnh hưởng Bị ảnh hưởng bởi gen. Bị ảnh hưởng bởi kiểu gen, cũng như những điều kiện môi trường khác.
Ví dụ Ít bệnh, nhóm máu, chiều cao, màu mắt,… Cân nặng, màu mắt, vóc dáng, màu tóc, mỏ chim,…
Tham khảo thêm  Tại sao kết quả siêu âm có thể nhầm trai thành gái? - IFGS

Hy vọng với những chia sẻ trên đây của chúng tôi đã giúp bạn đọc có thể hiểu được kiểu hình là gì, kiểu gen là gì, cũng như mối quan hệ của kiểu hình và kiểu gen. Từ đó giúp lý giải được nhiều vấn đề mà bạn băn khoăn.

Related Articles

Back to top button